trauma

Zespół stresu pourazowego – reakcja na traumę

Jednym ze sposobów, które mogą łagodzić lęk jest wiedza o tym, co się z nami dzieje

i o tym, co może się dziać.  Unikanie tematu, umniejszanie go, odwracanie głowy – to naturalne ludzkie odruchy radzenia sobie, które jednak na dłuższą metę nie przynoszą ulgi i zdrowia.

 Przyszło nam żyć w „ciekawych czasach”, na traumę Covida nakłada się sytuacja wojny u naszych sąsiadów… Wszyscy jesteśmy straumatyzowani, w większym lub mniejszym stopniu, i ma to bezpośredni wpływ na zdolność radzenia sobie z kolejnym wydarzeniem wykraczającym poza zakres normalnych ludzkich doświadczeń.

W medycznej klasyfikacji chorób ICD11 zostały wyróżnione i opisane dwie formy stresu pourazowego: zespół stresu pourazowego i złożony zespół stresu pourazowego. Różnica dotyczy jednorazowej ekspozycji na wydarzenie/wydarzenia przerażające i groźne lub przedłużania się i powtarzania ich w sytuacji niemożności ucieczki. Mówiąc prościej, prosty zespół to, np. wypadek drogowy, który miał miejsce w jakimś konkretnym czasie a złożony zespół to właśnie to, co dzieje się teraz. Doświadczenie traumy utraty ojczyzny, utraty domu, uraty bliskich i stan, w którym to nadal trwa i może zdarzyć się praktycznie wszystko, to rzeczywistość, która niosą w sobie uchodźcy z Ukrainy.

 Możemy spodziewać się osób w ogromnym lęku, który będzie manifestował się albo pozornym spokojem i zamrożeniem albo trudnościami w regulowaniu emocji = wybuchami płaczu albo złości, nawracającymi koszmarami, wszechobecnym poczuciem wstydu, winy i porażki. Takie osoby nie będą łatwo wchodzić w relacje, coś co jest bazowe dla nas ludzi – poczucie bezpieczeństwa – legło w gruzach.

Pomocne w rozumieniu i tego co dzieje się są różne modele teoretyczne, które powstały na bazie wcześniejszych doświadczeń z katastrofami czy wojnami. Jednym z nich jest „krzywa katastrofy” Ferberowa i Gordona. Mówi ona o kolejnych fazach radzenia sobie jednostki, ale i całego społeczeństwa z traumami. Modele upraszczają rzeczywistość i dodatkowo obecnie jesteśmy w „procesie traumy” a nie po niej, ale dają chociaż orientacyjną wiedzę o tym, co może się wydarzyć:

Faza początkowa to szok i lęk. To automatyczna reakcja na sytuację niespodziewaną i zagrażającą.

Faza druga jest nazwana heroiczną – może trwać około tygodnia – to czas, kiedy społeczności i pojedynczy ludzie podejmują ryzyko w celu ochrony życia i mienia, jest wiele aktów altruizmu i bohaterstwa.

Faza „miodowego miesiąca” – do około 2 miesięcy. To czas współdziałania i pomocy. Ludzie wspierają się i okazują sobie dużo serdeczności, ale i realnie budują nową wspólną przestrzeń. Dominuje aktywność i spora dawka optymizmu.

Faza rozczarowania – do około roku lub dłużej. Najtrudniejszy czas dla osób po traumie i całych społeczeństw. Po czasie wspierania przez instytucje i społecznej solidarności następuje poczucie izolacji, porzucenia. Zaczyna dominować depresyjny stan a traumy z przeszłości się reaktywują.

Faza rekonstrukcji -kilka lat – to powolny powrót do normalności, z okresami smutku i żalu. To czas mierzenia się ze stratą.

Podział ten może pomóc i nam zrozumieć co się dzieje, może pomóc naszym sąsiadom, którzy uciekają przed agresja i ludobójstwem, może pomóc instytucjom przygotować się zawczasu na sytuacje kryzysowe. Może też dać trochę ulgi i taką wiedzę, że wszystko mija… i to dobre, ale i to złe.

CHAD A BORDERLINE

CHAD A BORDERLINE

Podobieństwa i różnice: CHAD A BORDERLINE - Choroba afektywna dwubiegunowa a osobowość chwiejna emocjonalnie Istnieje sporo podobieństw między CHAD a borderline, stąd trudności diagnostyczne i problemyz doborem odpowiedniego leczenia. Na pierwszy rzut oka, osoby z...

Narcystyczne zaburzenie osobowości

Narcystyczne zaburzenie osobowości

Narcystyczne zaburzenie osobowości zostało wyodrębnione jako odrębna jednostka medyczna w 1990 roku. Jak każde zaburzenie, tak i to, występuje z różnym nasileniem. Można mówić, że to utrwalony wzorzec poczucia własnej wielkości (w fantazjach lub zachowaniu),...

Pomoc psychologiczna

Pomoc psychologiczna

Polski psychoterapeuta, Jerzy Mellibruda opisał dwa modele pomagania drugiej osobie w problemach osobistych.  Pierwszy model pomagania dominuje w życiu codziennym, a jednocześnie niesie ze sobą określone negatywne...

Psychoterapia

Psychoterapia

Co leczy w psychoterapii? Specyficzne i niespecyficzne czynniki leczące  Wielu potencjalnych pacjentów lub klientów psychoterapii zastanawia się, co i jak, i czy w ogóle takie odziaływanie leczy. Dużo łatwiej wyobrazić sobie, że połknięta tabletka ma realny wpływ na...

Ćwiczenia stabilizujące

Ćwiczenia stabilizujące

Jak poradzić sobie z tym, czego doświadczamy w sytuacji krytycznej i stresującej – praktyczne ćwiczenie stabilizujące układ nerwowy. Kiedy doświadczamy czegoś bardzo trudnego - reagujemy. Nasze ciało reaguje. Zachodzą w nim różne procesy, które fizjologicznie mają...

PSYCHOTERAPIA część 2

PSYCHOTERAPIA część 2

 Różnice w psychoterapii możemy również omawiać ze względu na bazę teoretyczną, z której korzysta terapeuta. Na przestrzeni lat powstały różne szkoły, z których każda kładzie nacisk na inne aspekty człowieka, jak również inaczej rozumieją one przyczyny patologii i co...

PSYCHOTERAPIA część 1

PSYCHOTERAPIA część 1

Wiele osób, w sytuacji trudnej pragnie uzyskać pomoc. Zgłaszają się do odpowiednich służb, lekarzy czy duchownych. Dość liczne grono, z tych potrzebujących wsparcia czy leczenia, zostaje skierowane do psychoterapeuty.  I w tym momencie pojawiają się wątpliwości i...

Zaburzenia snu – część 2

Zaburzenia snu – część 2

Lęki nocne Lęki nocne charakteryzują się nagłym wzbudzeniem i towarzyszącymi mu objawami napadu paniki czy krzykiem. Często, to też nadmierne pocenie się, rozszerzone źrenice czy mięsnie napięte do granic możliwości. Po obudzeniu się, osoba jest zwykle zdezorientowana...

Skip to content